İstanbul Müftülüğü | Herkes İçin Erişilebilir İstanbul Koordinasyon Kurulu 49. Toplantısında İstanbul Müftü Yardımcısı Abdurrahman BİNBİR'in sunumu.

Herkes İçin Erişilebilir İstanbul Koordinasyon Kurulu 49. Toplantısında İstanbul Müftü Yardımcısı Abdurrahman BİNBİR'in sunumu.

Herkes İçin Erişilebilir İstanbul Koordinasyon Kurulu 49. Toplantısında İstanbul Müftü Yardımcısı Abdurrahman BİNBİR'in sunumu.

İslam’da Engelli Kişilere Verilen Önem.
Bugüne Kadar Yapılanlar.
Neler Yapabiliriz?

Yüce Allah,Varlıklar içerisinde insanı aziz,saygıdeğer,muhterem,mükerrem ve şerefli bir konumda yaratmıştır.Bu bakımdan insan, saygı ve hürmete layıktır. İnsanı insan yapan özelliklerin dışında kalan nitelikler, dinimize göre bir üstünlük sebebi değildir. Esas olan, ruhun, kişiliğin, kalbin ve davranışların olgunluğu ve gelişmişliğidir.

İnsan bedeninin bazı fonksiyonlarını yitirmiş olması, yani engelli olmak, insan için bir kusur sayılmaz. İnsanları fiziki durumlarına göre değerlendirmek veya ayıplamak, dinimizce günah sayılmıştır. Nitekim bu konuda peygamberimiz ”Bir kimsenin mü’min kardeşini (herhangi bir kusuru veya fiziki engel sebebiyle) küçümsemesi günah olarak ona yeter.” buyurmuştur. Yine Peygamber Efendimiz (s.a.v.) “Allah sizin sûretlerinize ve servetlerinize bakmaz. Fakat kalplerinize (iman ve inkar halinize) ve amellerinize bakar” buyurmuşlardır. Nitekim İbrahim Hakkı Erzurumlu da “Harâbât ehline hor bakma, şakir / Defineye malik virâneler var.” Şiiri’nde insanların görünüşü ile değerlendirilemeyeceği, asıl değerin gönül dünyası olduğunu ifade eder. Görünüş itibariyle önemsenmeyen pek çok kimse, zengin ve diri gönül yapısıyla Allah katında çok değerli olabilir.

Yüce Allah insanoğlunun gücünün yettiği işlerle sorumlu tutmuştur. Bunun için engellilerle ilgili özel hükümler koymuş, inananların her konuda birbirleriyle dayanışma içerisinde bulunmalarını emretmiştir. Peygamberimiz (S.A.V) de engellilerle ilgilenmiş, onların yeteneklerini değerlendirmiş ve onlara yapabilecekleri çeşitli görevler vermiştir.
Hucurât suresinin 13. ayetinde “Allah katında en üstün olanınız en muttaki olanınızdır.” buyrulmaktadır. Bu ayetten de anlaşılacağı üzere Allah (c.c.) katında derecelendirme, insanın cinsiyeti, ırkı, rengi, medeni hali, dünya hayatındaki mevkisi, zenginliği vb. özellikleri ile değil, kişinin takva sahibi olup-olmamasına göredir.
İnsanlık bu gün dahi engellilere pozitif yaklaşımlarda bulunmayı becerememişken, on altı asır önce Peygamber Efendimizin yaklaşımı ve engellilere verdiği değer örnek alınmalıdır. Hz. Peygamber Efendimiz engelli-engelsiz ayırımı yapmadan insanlara insanca yaklaşılmasını istemektedir. Zira Yüce yaratıcı Kur’an-ı Kerim de Abese suresi ile Resulunu ikaz etmiştir. Bu ayetler görme engelli olan Abdullah ibn-i ümmi Mektum hakkında indirilmiş. Bu hadiseden sonra Resulullah, Abdullah’a daha çok iltifat ve ikramda bulunmuştur. Ne zaman onu görse, hem espri olsun, hem de o hadiseyi hatırlatmak babında “Ey Rabbimin beni ikazına sebep olan kardeşim, merhaba” diye onun gönlünü alırdı.

“Allah sizin için kolaylık diler, kesinlikle size zorluk dilemez.” (Bakara, 2/185) ve “Allah hiçbir kimseyi gücünün yetmeyeceği şeyle sorumlu tutmaz.” (Bakara, 2/286)
Yüce Allah, insanlara gücüne göre sorumluluk yüklemiş, engeli olan kişiyi ibâdetler açısından gücü nispetinde sorumlu tutmuştur. Kolaylık dini olan İslâm dininde engelli kişi için bu kolaylığın karşılığı, ibadetlerini ifa etme noktasında karşılaştığı zorluk ve sıkıntıların en aza indirilerek, kişinin üzerine düşen yükümlülüklerini rahatça yerine getirebilmesinin sağlanmasıdır.

İslam dini, ilk emrin ‘Oku’ olduğu, ilim dinidir. Hiçbir ayırım yapılmadan kadın ve erkek herkese ilim öğrenmenin farz olduğunu beyan eden Peygamber Efendimiz (s.a.v.), hayatı boyunca ilmi faaliyetleri ihmal etmemiştir.

Bugüne Kadar Yapılanlar :

-Engelli insanların eğitim hakkından mahrum edilmemesi, onların eğitimi amacıyla yapılacak çalışmalar da din görevlilerin vecibeleri arasındadır.

-Engelli vatandaşlarımıza verilecek eğitimler için öncelikle kendimizi eğitmemiz gerektiğinin bilinci ile personelimize yönelik olarak seminer ve kurslar düzenlenmiştir.

Diyanet İşleri Başkanlığımızın organizasyonunda İstanbul’da iki ayrı merkezde düzenlenen engellilere yönelik ‘Eğiticilerin Eğitimi Semineri’ne 54 personelimiz katılmıştır.

Görme engelliler için 48 görevlimize eğiticilerin eğitimi kapsamında Braille alfabesi ile ‘Kur’an Öğretimi Kursu’ verilmiştir.

İşitme engellilere yönelik düzenlenen ‘Türkçe İşaret Dili’ kursuna 48 personelimiz katılmıştır.

Eğitim alan kısmi personel tarafından engelli vatandaşlarımıza eğitim/hizmet verilmektedir.

İstanbul’da iki Kur’an kursumuzda görme engelliler için braille alfabesi ile Kur’an öğrenimi eğitimleri verilmeye başlanmıştır.

Görme engelli vatandaşlarımıza braille alfabesi ile basılan soru ve cevaplı dini bilgiler kitabı dağıtılmıştır.

İşitme engelli vatandaşlarımız için işaret dili ile dini bilgiler dersleri düzenlenmiştir.

Cuma namazlarında işaret diliyle de hutbe ve vaaz uygulamasına başlanmıştır.

Yapım aşamasında olan cami ve Kur’an kurslarının, engelli vatandaşlarımıza kullanım kolaylığı sağlayacak düzenlenmeleri içermesi için cami dernekleri ve ilgili kurumların koordinasyonu sağlanmıştır.

Mevcut camilere engellilere kullanım kolaylığı için rampalar yapılmıştır

Aile İrşad ve Rehberlik Bürosu tarafından düzenli olarak engellilere ve ailelerine moral/motivasyon seminerleri verilmiştir.

Görevlendirilen personel tarafından zaman zaman Engelliler Merkezine moral ziyaretleri düzenlenmiştir.

Ramazan ayında engelli ve engelli yakını olan personele iftar yemeği verilmiştir.

Bu kapsamda yapılan faaliyetlerin yaygınlaştırılması için konu, aylık mutad yapılan toplantı gündemine alınmıştır.

Kurum olarak, toplumda bir farkındalık oluşturulmasının gerek/şart olduğu düşünülmekte ve alınacak aksiyonlar içinde bu başlık öncelikli olarak değerlendirilmektedir.

KUL HAKKI NEDİR?

Resimlerde görüldüğü gibi Büyükşehir Belediyesince veya kurumlarca engelliler için yapılan asansör ve otoparkların engelli olmayanlar tarafından kullanıldığı görülmekte. Bu kul hakkıdır. Engelli olmayanların bunlara dikkat etmesi, engelli vatandaşlarımızın haklarını korumaları, kollamaları konusunda bilgilendirilmeleri gerekir.

Bu bağlamda -sadece engelliler haftasında değil yılın belli dönemlerinde, özellikle Cuma hutbelerinde konunun işlenerek gerekli duyarlılığın sağlanması amaçlanmaktadır.

Bununla birlikte;
İşaret dili ile görüntülü ilmihal çalışması,
Görme ve işitme engelliler için düzenlenen dini bilgiler derslerinin yaygınlaştırılması,
Ortopedik engelliler için cami ve şadırvan girişlerinde rampa mevcut olmayan noktalarda bu eksikliğin mümkün olan en kısa sürede giderilmesi planlanmaktadır.